Plastikler yaşamımızın ayrılmaz bir parçası olsa da çevreye bırakıldıklarında doğaya verdikleri olumsuz etkiler inkar edilemez. Bununla birlikte, geçtiğimiz Temmuz’da Avrupa Birliği tarafından yürürlülüğe konulan bir yönetmelik, bu atıkların etkisini azaltabileceği gibi çevresel sürdürülebilirlik konusunda da küçük ama önemli bir adım atıyor. Buna göre, AB üye ülkelerinin artık tek kullanımlık plastik şişelerin kapaklarının şişeye birleşik olacak şekilde üretilmesi şartına uymaları gerekiyor. Başka bir deyişle plastik şişe kapakları açıldıklarında bile şişeye yapışık kalacaklar.
Bu doğaya atılan plastiğin önemli bir kısmını oluşturan (bulgulara göre su kaynaklarındaki plastiğin ilk 10 sebebinden biri şişe kapakları) şişe kapaklarını dizginlemek ve daha çoğunu geri dönüşüme yönlendirmek için önemli. Plastik şişelerin aksine, şişe kapakları deniz canlıları ve diğer hayvanlar tarafından daha rahat yutuldukları için ayrıca tehlike arz ediyorlar. Geri dönüştürülen kapaklar hem çevre kirliliğinin azaltılmasına katkıda bulunuyor, hem de yeni kapakların üretilmesinde kullanılacak kaynakların korunmasını sağlıyor.
Böyle basit bir değişimle yaratılabilecek etki, endüstriyel tasarım ve çevre etkisi arasındaki ilişkiyi ortaya koyuyor. Tıpkı teneke kutuların kapaklarının kutuya yapışık olmasının metal kapakların yarattığı kirliliği azaltması gibi, bu da doğaya bırakılan şişe kapağı miktarında bir düşüş olmasını sağlayabilir. Tek başına görmezden gelinebilir bir etki yaratan bu değişiklik, toplu üretilen ambalaj malzemelerinin ölçeğine vurulduğunda hatırı sayılır miktarda atığın doğaya salınımını engelleme potansiyeline sahip.
Öte yandan, belirtmekte fayda var ki plastik geri dönüşümü sadece geçici bir çözüm. Kağıt ya da metal gibi malzemelerin aksine, plastik sadece bir kere geri dönüştürülebilir. Dolayısıyla bu yönetmelik kısa vadede çevre kirliliğini azaltmak için faydalı olsa da aşırı plastik üretimini azaltmak, uzun vadeli bir etki için önemli.
Benzer bir uygulama veya uygulamaların ülkemizde de hayata geçirilmesi mümkün. Sürdürülebilirlik hedefleri konusunda ciddi bir ilerleme kat etmek istiyorsak karar alma mekanizmaları ve üreticiler arasında daha sıkı bir diyalog olması faydalı olabilir. Belki de bunun gibi kurallar sayesinde gelecekte plastik şişe kapakları da dahil bazı atık türlerini çevremizde görmeyi bırakabiliriz.
Kaynakça:
https://www.thealternative.org.uk/dailyalternative/2024/10/6/eu-bottle-caps-tethered-plastic-better
Bir Cevap Yazın