İklim değişikliği, artık uzun vadeli bir geleceğin örüntüsü değil, bugünün üretimi ve gıdası üzerinde doğrudan etkili bir gerçeklik. Ancak mesele sadece tarım değil. İklim değişikliği, gıda güvenliği, sağlık ve toplum refahının kırılganlığını da gözler önüne seriyor. İklim değişikliğinin etkileri artık yalnızca kutuplarda eriyen buzullarda değil, doğrudan soframıza gelen bir gıdanın kaderinde yaşanıyor. Hava olayları artık tahmin edilemez hale geldi. Erken açan çiçeklere don vuruyor, yaz ortasında seller yaşanıyor. Bu yeni gerçekliğin adı: İklim krizi.
Geçtiğimiz haftalarda Türkiye’nin illerinde yaşanan don afeti, tarımsal üretimi ciddi şekilde etkiledi. Özellikle tarımsal üretimin yoğun olduğu bölgelerde büyük kayıplar meydana geldi. İzmir’de kiraz, üzüm ve nektarin gibi ürünlerde hasar meydana geldi. Malatya’da ise kayısı bahçeleri büyük zarar gördü. Bu afet sadece ürünleri değil, çiftçilerin emek ve geçim kaynağını da beraberinde götürdü.
Mevsim normalleri kayıyor, hava koşulları tahmin edilemez hale geliyor. Üstelik bu değişimler en çok doğrudan doğayla çalışan çiftçileri vuruyor. Özellikle yerel ve küçük ölçekli çiftçiler bu krize karşı en çok zarar gören savunmasız grup. Doğayla uyumlu üretmeye çalışıyorlar fakat doğanın dengesizleşmesi en önce onları vuruyor. Bu durum açıkça bir iklim adaletsizliğidir.
Peki Ne Yapmalıyız?
-Doğrudan üreticiden alışveriş yapmak, kooperatifleri desteklemek, üreticilerin emeğini görünür kılmak afet durumlarında daha da ön plana çıkıyor. Türetici olmak kavramı tam da burada devreye giriyor.
-Küçük ve yerel üreticileri desteklenmeli. Ürünün sadece fiyatına değil, ardındaki emeğe ve üretim koşullarına da bakmak, bilinçli tüketimin temelidir.
-Döngüsel yaşam benimsenmeli. İsrafı azaltmak, yerel ve mevsiminde beslenmek, karbon ayak izini düşürmek. Bunların hepsi gezegenimizi korumaya katkıdır.
-Good4Trust gibi adil üreticilerle bilinçli türeticileri bir araya getiren topluluk ve sistemler yaygınlaşmalı. Bu tür yerel ve adil üreticilerin ürünlerini tercih etmek, sadece kaliteli ve sağlıklı gıdaya ulaşmak değil, aynı zamanda ekosistemi yaşatmak demektir.
Gıdanın adil ve sağlıklı olması için, üreticinin emeğinin korunması, üretimin doğayla çatışmak yerine doğayla el ele olması gerekir. Don afeti bir uyarıdır. Bu uyarıyı duymak, sadece üreticiyi değil, hepimizi ilgilendiriyor. Çünkü soframıza gelen her ürün, bir zincirin parçası. Ve o zincirin en büyük ve kırılgan halkası toprağın başındaki üreticidir.
Unutmayalım, iklim değişikliği sadece çevresel bir sorun değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik bir meseledir. Bugün attığımız küçük adımlar yarının daha adil, yaşanabilir ve bilinçli dünyasını inşa etmenin temelidir. Çünkü değişim yukarıdan değil, aşağıdan ve hep birlikte gelir.
Bir Cevap Yazın